|
|
|
ORTA KULAK
İLTİHABI (OTİTİS MEDİA)
Orta Kulak Neresidir :
Kulak; Dış, Orta ve İç kulak olmak üzere 3 kısma ayrılarak
incelenir. Dış kulak yolunun sonunda kulak zarı bulunur. Kulak
zarı dış ve orta kulağı birbirinden ayırır. Yani orta kulak,
kulak zarının daha iç tarafında bulunur ve bir boşluktan oluşur.
Bu boşluğun içinde örs, çekiç ve üzengi adı verilen kemikçikler
bulunur. Bu kemikçikler dış kulaktan gelen sesi iç kulağa
aktarma görevi görür. Orta kulak bir kanal aracılığıyla (östaki
borusu) geniz boşluğuna bağlanır. Bu kanal orta kulağın
basıncını ayarlar.
Kaç Tür Orta Kulak İltihabı Vardır :
Orta kulak iltihabı genellikle bakterilere bağlı olarak gelişir.
Bu iltihap yeni oluşmuşsa akut orta kulak iltihabı, uzun süreden
beri var ve kendini kulak zarında bir delik ile gösteriyorsa
kronik orta kulak iltihabı denir. Ancak bazen östaki borusunun
tıkanmasına bağlı olarak ( allerji veya geniz etine bağlı) orta
kulak iltihabı gelişebilir ve buna seröz orta kulak iltihabı
denir.
İltihap Nasıl Oluşur :
Orta kulakta bakterilerin yerleşip hastalık yapacak kadar
çoğalmasıyla orta kulak iltihabı oluşur. Orta kulağa mikroplar
genellikle östaki borusu aracılığı ile geniz ve boğazdan gelir.
Östaki borusunun çocuklarda daha düz ve kısa olmasından dolayı
orta kulak iltihabı çocuklarda daha sık görülür. Kulak zarı
sağlam olduğu sürece dış kulaktan orta kulağa iltihap yapacak
bakteri giremez. Bazen orta kulakta bakterilere bağlı olmayan
iltihap gelişebilir. Bu durum genellikle östaki borusunun
allerji veya geniz eti gibi nedenlerle tıkanıp orta kulakta
basınç problemleri oluşmasına ve yapışkan sıvı toplanmasına
bağlıdır. Seröz orta kulak iltihabı denilen bu durum bakterilere
bağlı orta ulak iltihabından farklı belirtiler verir ve
tedaviside farklıdır. Bakterilere bağlı iltihap genellikle ilaç
tedavisiyle düzelirken seröz orta kulak iltihabı bazen kulak
zarını çizmek ya da tüp takmak şeklinde bir ameliyat gerektirir.
Ne Gibi Belirtiler Verir :
Orta kulak iltihabının en sık görülen belirtisi ağrıdır.
Özellikle çocuklar ağrıyı daha fazla hissederler. Bunun dışında
işitme azlığı, ateş, bebeklerde huzursuzluk, dolgunluk gibi
şikayetler görülür. Eğer iltihap kulak zarını delerse kanlı ya
da iltihaplı akıntı oluşur. Seröz orta kulak iltihabında ise
ağrı olmaksızın işitme azlığı görülür. Kronik orta kulak
iltihabında ise işitme azlığı, aralıklı veya sürekli akıntı veya
kötü koku şeklinde belirtiler olur.
Muayenede Ne Görülür :
Muayene bulguları orta kulak iltihabının türüne göre değişir.
Bakterilere bağlı iltihapta kulak zarı oldukça kızarık,
bombeleşmiş görülür. Seröz otitis media'da kulak zarındaki en
önemli bulgu zarın içe doğru çökmesidir. Kızarıklık yine
görülebilir. Kronik iltihaplarda ise kulak zarında delik ve
varsa akıntı görülür. |
|
|
Hangi Tetkikler Yapılır :
Yeni oluşan bir orta kulak iltihabında teşhis muayene ile
konduğu için genellikle tetkik gerekmez. Fakat seröz ve kronik
orta kulak iltihaplarında işitme testleri gereklidir. Bu hem
işitme kaybının derecesini belirlemeye hemde tedavi sonuçlarını
değerlendirmeye yarar. Seröz iltihaplarda, orta kulak basıncını
belirlemek için timpanometri denilen bir tetkikte yapılır.
Kronik orta kulak iltihaplarında, özellikle tedavi için ameliyat
düşünülüyorsa normal filmler ya da bilgisayarlı tomografi
çektirmek gerekebilir.
Nasıl Tedavi Edilir :
Akut orta kulak iltihabı genellikle antibiyotikler ve ağrı
kesici ilaçlarla uygun şekilde tedavi edilir. Nadiren
antibiyotiklere cevap alınamadığı durumlarda kulak zarını çizmek
gerekebilir. Seröz otitis media'da da yine önce ilaç tedavisi
uygulanır. Özellikle allerjiye bağlı seröz orta kulak
iltihapları ilaç tedavisine iyi yanıt verir. Ancak birçok kez
kulak zarını çizmek veya tüp takmak şeklinde cerrahi müdahale
gerekir. Kronik orta kulak iltihaplarında nadiren ilaç tedavisi
yeterli tedavisi sağlar. Kronik orta kulak iltihaplarının
tedavisi genellikle ameliyattır.
Orta Kulak İltihabı Çok Sık Tekrarlıyor :
Tekrarlayan orta kulak iltihabı demek için, hastanın 6 aylık bir
süre içerisinde 3 veya daha fazla orta kulak iltihabı geçirmesi
gerekir. Tekrarlayan orta kulak iltihabı olan çocuklarda yarık
damak, burun ve sinüs alerjisi, geniz eti, sinüzit gibi
hastalıklar araştırılır. Bunlardan biri bulunursa tedavi edilir.
Eğer bu tür hastalıklar bulunamazsa önleyici tedavi yapılır.
Bunun için şu yöntemlere başvurulur :
1- Orta kulak iltihabı olmadan düşük dozda antibiyotik
verilmesi
2- Kulak zarının çizilmesi veya kulak zarına tüp
takılması
3- Geniz etinin alınması
4- Bazı aşılar
Hangi Durumlarda Ameliyat Yapılır :
Seröz orta kulak iltihabında eğer hastada işitme kaybı var ve bu
durum ilaç tedavisiyle düzelmiyorsa tedavi ameliyattır. Kronik
orta kulak iltihabında da eğer iltihap orta kulaktaki
kemikçikleri eritmeye başlamış ve çevre dokulara yayılmaya
başlamışsa yine ameliyat gereklidir.
Ne Gibi Tehlikeleri Vardır :
Akut orta kulak iltihapları uygun dozda ve uygun süre ile tedavi
edildiklerinde genellikle bir tehlike yaratmazlar. Seröz orta
kulak iltihaplarında da kulak zarında ileri derecede çökme ve
orta kulak kemikçiklerinde erimeye bağlı işitme kaybı
gelişebilir. Bazen ileri derecede zar çökmelerinde orta kulakta
kolesteatom adı verilen ve kemiklerde erimeye neden olan bir
doku gelişebilir ve iltihabın çevre dokulara yayılmasına neden
olabilir. Kronik orta kulak iltihapları en çok tehlikeye yol
açabilen iltihap türüdür. Kolesteatom daha çok kronik
iltihaplarda oluşur. Eğer kolesteatom yoksa ve kabul edilebilir
bir işitme kaybı varsa ameliyat gerekmeyebilir. Ancak özellikle
kolesteatom iltihabın yayılmasına neden olarak aşağıdaki
komplikasyonların oluşmasına neden olabilir :
- İç kulağa yayılım sonucu tam işitme kaybı ve baş
dönmesi
- Beyine doğru yayılım sonucu beyin abseleri
- Yüz felci
- Menenjit |
|
|
